De Rode Schoenen

Er was eens een klein meisje dat heel mooi en fijn was. In de zomer moest ze op blote voeten lopen omdat ze zo arm was, en in de winter droeg ze grote houten schoenen die haar kleine wreef helemaal rood maakten, en dat zag er zo gevaarlijk uit!

In het midden van het dorp woonde een oude schoenmaakster. Ze zat en naaide een klein paar schoentjes samen uit oude rode lapjes stof. Ze waren erg onhandig, maar het was een vriendelijke gedachte. Ze waren bedoeld voor het kleine meisje. Het kleine meisje heette Karen.

Op de dag dat haar moeder begraven werd, kreeg Karen de rode schoenen en droeg ze voor de eerste keer. Ze waren niet bedoeld voor rouw, maar ze had geen andere, en met blote voeten zonder kousen volgde ze de eenvoudige strokist erin.

Plotseling reed er een groot oud rijtuig voor, en een grote oude dame zat erin. Ze keek naar het kleine meisje, had medelijden met haar, en zei toen tegen de dominee: "Hier, geef mij het kleine meisje. Ik zal haar adopteren!"

En Karen geloofde dat dit allemaal gebeurde vanwege de rode schoenen, maar de oude dame vond ze verschrikkelijk, en ze werden verbrand. Maar Karen zelf was netjes en mooi gekleed; ze moest leren lezen en naaien. Mensen zeiden dat ze een lief klein ding was, maar de spiegel zei: "Je bent meer dan lief, je bent mooi!"

Nu reisde de koningin eens door het land, en ze had haar kleine dochter bij zich. Deze kleine dochter was een prinses, en mensen stroomden naar het kasteel. Karen was er ook. De kleine prinses stond in haar mooie witte jurk bij een raam en liet zich aanstaren. Ze had geen sleep of gouden kroon, maar prachtige rode marokijnen schoentjes. Die waren zeker veel mooier dan die de schoenmaakster voor kleine Karen had gemaakt. Niets ter wereld is te vergelijken met rode schoenen.

Nu was Karen oud genoeg om bevestigd te worden. Ze had nieuwe kleren en zou ook nieuwe schoenen krijgen. De rijke schoenmaker in de stad mat haar kleine voet. Dit gebeurde bij hem thuis, in zijn kamer, waar grote glazen kasten stonden gevuld met elegante schoenen en glanzende laarzen.

Alles zag er charmant uit, maar de oude dame kon niet goed zien, dus ze had er geen plezier aan. Te midden van de schoenen stond een paar rode, net zoals de prinses gedragen had. Hoe mooi waren die!

De schoenmaker zei ook dat ze gemaakt waren voor het kind van een graaf, maar niet pasten.

"Dat moet lakleer zijn!" zei de oude dame. "Ze glanzen zo!"

"Ja, ze glanzen!" zei Karen, en ze pasten, en werden gekocht. Maar de oude dame wist niets van het feit dat ze rood waren, anders zou ze Karen nooit hebben toegestaan om in rode schoenen naar de bevestiging te gaan. Maar zo was het toch.

Iedereen keek naar haar voeten. Toen ze door de deur van het koor de kerkvloer op stapte, leek het haar alsof de oude figuren op de graven, die portretten van oude predikanten en predikantsvrouwen met stijve kragen en lange zwarte jurken, hun ogen op haar rode schoenen vestigden.

Ze dacht alleen maar aan hen toen de dominee zijn hand op haar hoofd legde en sprak over de heilige doop, over het verbond met God, en hoe ze nu een volwassen christen moest worden. Het orgel klonk zo plechtig; de lieve kinderstemmen zongen, en de oude muziekdirecteuren zongen, maar Karen dacht alleen maar aan haar rode schoenen.

In de middag hoorde de oude dame van iedereen dat de schoenen rood waren geweest, en ze zei dat het heel verkeerd van Karen was, dat het helemaal niet paste, en dat Karen in het vervolg alleen in zwarte schoenen naar de kerk moest gaan, zelfs als ze ouder was.

De volgende zondag was er het avondmaal. Karen keek naar de zwarte schoenen, keek naar de rode, keek weer naar hen, en trok de rode schoenen aan.

De zon scheen schitterend. Karen en de oude dame liepen langs het pad door het koren; het was er nogal stoffig.

Bij de kerkdeur stond een oude soldaat met een kruk en een wonderbaarlijk lange baard die meer rood dan wit was. Hij boog tot de grond en vroeg de oude dame of hij haar schoenen mocht afstoffen. En Karen stak haar kleine voet uit.

"Kijk, wat een mooie dansschoenen!" zei de soldaat. "Zit stevig vast als je danst." En hij stak zijn hand uit naar de zolen.

De oude dame gaf de oude soldaat een aalmoes en ging met Karen de kerk in.

Alle mensen in de kerk keken naar Karens rode schoenen, en alle schilderijen, en toen Karen voor het altaar knielde en de kelk naar haar lippen hief, dacht ze alleen maar aan de rode schoenen, en ze leken erin te zwemmen. Ze vergat haar psalm te zingen, en ze vergat te bidden: "Onze Vader in de hemel!"

Nu gingen alle mensen de kerk uit, en de oude dame stapte in haar rijtuig. Karen hief haar voet om erachteraan te stappen, toen de oude soldaat zei: "Kijk, wat mooie dansschoenen!"

En Karen kon niet anders dan een stap of twee dansen, en toen ze begon, bleven haar voeten dansen. Het was alsof de schoenen macht over hen hadden. Ze danste rond de kerkhoek; ze kon niet stoppen. De koetsier moest achter haar aan rennen en haar grijpen, en hij tilde haar in het rijtuig, maar haar voeten bleven dansen zodat ze verschrikkelijk op de oude dame trapte. Eindelijk trok ze de schoenen uit, en toen hadden haar benen rust.

De schoenen werden thuis in een kast geplaatst, maar Karen kon het niet laten ernaar te kijken.

Nu was de oude dame ziek, en er werd gezegd dat ze niet kon herstellen. Ze moest verpleegd en verzorgd worden, en er was niemand wiens plicht dat meer was dan Karens. Maar er was een groot bal in de stad, waarvoor Karen was uitgenodigd. Ze keek naar de oude dame, die niet kon herstellen; ze keek naar de rode schoenen, en ze dacht dat er geen zonde in kon zijn. Ze trok de rode schoenen aan; dat mocht ze ook wel, dacht ze. Maar toen ging ze naar het bal en begon te dansen.

Toen ze naar rechts wilde dansen, dansten de schoenen naar links, en toen ze de zaal op wilde dansen, dansten de schoenen terug, de trap af, de straat op, en de stadspoort uit. Ze danste, en werd gedwongen rechtstreeks het donkere bos in te dansen.

Toen werd het plotseling licht tussen de bomen, en ze dacht dat het de maan moest zijn, want er was een gezicht. Maar het was de oude soldaat met de rode baard; hij zat daar, knikte met zijn hoofd, en zei: "Kijk, wat mooie dansschoenen!"

Toen werd ze bang en wilde de rode schoenen afgooien, maar ze klemden vast. Ze trok haar kousen uit, maar de schoenen leken aan haar voeten gegroeid te zijn. En ze danste, en moest dansen, over velden en weiden, in regen en zonneschijn, bij nacht en bij dag. Maar 's nachts was het het meest angstaanjagend.

Ze danste over het kerkhof, maar de doden dansten niet - zij hadden iets beters te doen dan dansen. Ze wilde zich op het graf van een arme man zetten, waar de bittere boerenwormkruid groeide, maar voor haar was er geen rust of vrede. Toen ze naar de open kerkdeur danste, zag ze een engel daar staan. Hij droeg lange, witte gewaden; hij had vleugels die van zijn schouders tot de aarde reikten; zijn gezicht was streng en ernstig; en in zijn hand hield hij een zwaard, breed en glinsterend.

"Dansen zul je!" zei hij. "Dans in je rode schoenen tot je bleek en koud bent! Tot je huid verschrompelt en je een geraamte bent! Dansen zul je van deur tot deur, en waar trotse, ijdele kinderen wonen, zul je kloppen, zodat ze je horen en beven! Dansen zul je!"

"Genade!" riep Karen. Maar ze hoorde het antwoord van de engel niet, want de schoenen droegen haar door de poort de velden in, over wegen en bruggen, en ze moest blijven dansen.

Op een ochtend danste ze langs een deur die ze goed kende. Binnen klonk een psalm; een kist, versierd met bloemen, werd naar buiten gedragen. Toen wist ze dat de oude dame dood was, en voelde dat ze door iedereen verlaten was, en door Gods engel veroordeeld.

Ze danste, en ze werd gedwongen te dansen door de duistere nacht. De schoenen droegen haar over stekels en stenen; ze werd gescheurd tot ze bloedde; ze danste over de hei tot ze bij een klein huisje kwam. Hier, wist ze, woonde de beul. Ze tikte met haar vingers op het raam en zei: "Kom eruit! Kom eruit! Ik kan niet naar binnen komen, want ik moet dansen!"

En de beul zei: "Je weet niet wie ik ben, denk ik? Ik sla slechte mensen het hoofd af; en ik hoor dat mijn bijl klinkt!"

"Sla mijn hoofd niet af!" zei Karen. "Dan kan ik mijn zonden niet berouwen! Maar sla mijn voeten af met de rode schoenen!"

En toen bekende ze haar hele zonde, en de beul sloeg haar voeten af met de rode schoenen, maar de schoenen dansten weg met de kleine voeten over het veld het diepe bos in.

En hij sneed kleine houten voeten en krukken voor haar, leerde haar de psalm die misdadigers altijd zingen, en ze kuste de hand die de bijl had gehanteerd, en ging over de hei.

"Nu heb ik genoeg geleden voor de rode schoenen!" zei ze. "Nu zal ik naar de kerk gaan zodat mensen me kunnen zien!" En ze haastte zich naar de kerkdeur. Maar toen ze dichtbij was, dansten de rode schoenen voor haar, en ze werd bang, en draaide zich om.

De hele week was ze ongelukkig en weende vele bittere tranen. Maar toen de zondag terugkeerde, zei ze: "Nou, nu heb ik genoeg geleden en gestreden! Ik geloof werkelijk dat ik net zo goed ben als velen die in de kerk zitten en hun hoofd zo hoog houden!"

En ze ging moedig weg. Maar ze was niet verder dan de kerkhofpoort gekomen of ze zag de rode schoenen voor haar dansen; ze schrok en keerde terug, en berouwde haar zonde uit haar hart.

En ze ging naar de pastorie en smeekte dat ze haar in dienst zouden nemen. Ze zou heel ijverig zijn, zei ze, en alles doen wat ze kon. Ze gaf niet om het loon, alleen wilde ze een thuis hebben en bij goede mensen zijn. De vrouw van de dominee had medelijden met haar en nam haar in dienst.

Ze was ijverig en bedachtzaam. Ze zat stil en luisterde wanneer de dominee 's avonds de Bijbel las. Alle kinderen dachten veel aan haar, maar wanneer ze spraken over kleding, en pracht, en schoonheid, schudde ze haar hoofd.

De volgende zondag, toen het gezin naar de kerk ging, vroegen ze haar of ze niet met hen meeging, maar ze keek treurig, met tranen in haar ogen, naar haar krukken. Het gezin ging naar het woord van God horen, maar zij ging alleen naar haar kleine kamer. Er was alleen plaats voor een bed en een stoel om in te staan.

Hier ging ze zitten met haar gebedenboek. En terwijl ze met een vrome geest las, droeg de wind de klanken van het orgel naar haar toe, en ze hief haar betraande gezicht op en zei: "O God, help mij!"

En de zon scheen zo helder, en recht voor haar stond de engel van God in witte gewaden, dezelfde die ze die nacht bij de kerkdeur had gezien. Maar hij droeg niet langer het scherpe zwaard; in plaats daarvan hield hij een prachtige groene tak vol rozen vast.

Hij raakte het plafond aan met de tak, en het plafond rees zo hoog, en waar hij het had aangeraakt glinsterde een gouden ster. Hij raakte de muren aan, en ze werden breder, en ze zag het orgel dat speelde; ze zag de oude schilderijen van de predikanten en de predikantsvrouwen.

De gemeente zat in beklede zitbanken en zong uit hun gebedenboeken. Want de kerk zelf was gekomen naar het arme meisje in haar nauwe kamer, of anders was zij in de kerk gekomen.

Ze zat in de kerkbank bij het gezin van de dominee, en toen ze de psalm geëindigd hadden en opkeken, knikten ze en zeiden: "Het is goed dat je gekomen bent!"

"Het was door genade!" zei ze.

En het orgel klonk, en de kinderstemmen in het koor klonken zo lief en zacht! De heldere zonneschijn stroomde zo warm door het raam naar binnen in de kerkbank waar Karen zat! Haar hart was zo vol zonneschijn, vrede en vreugde dat het brak. Haar ziel vloog op de zonneschijn naar God, en daar vroeg niemand naar DE RODE SCHOENEN.