Filip Macedoński

W czasach, gdy Teby były najsilniejszym miastem Grecji, a Epaminondas był ich przywódcą, przyjął on do swego domu młodego macedońskiego księcia imieniem Filip. Ten młody człowiek został wysłany do Grecji jako zakładnik i wychowywał się pod czujnym okiem Epaminondasa. Tebański bohater znalazł dla Filipa najlepszych nauczycieli, który był kształcony z wielką starannością i stał się nie tylko dość uczonym, ale także odważnym i silnym.

Macedonia, kraj Filipa, leżała na północ od Grecji. Jej władcy mówili po grecku i byli greckiego pochodzenia, ale ponieważ lud Macedonii nie był tego samego rodu, Grecy nie lubili ich i nigdy nie pozwalali im wysyłać nikogo do Rady Amfiktionii.

Dwa lata po bitwie pod Mantineą, gdy Filip miał osiemnaście lat, niespodziewanie dowiedział się, że jego brat, król, zmarł, pozostawiając niemowlę na swoim miejscu. Filip wiedział, że dziecko nie może rządzić, więc uciekł z Teb, gdzie nie był zbyt pilnie strzeżony, i udał się do Macedonii.

Przybywszy tam, zaproponował, że będzie rządził w imieniu swego małego siostrzeńca. Ludzie bardzo chętnie przyjęli jego usługi, a gdy odkryli, że dziecko jest tylko na wpół rozumne, formalnie ofiarowali koronę Macedonii Filipowi.

Otóż, chociaż Macedonia była bardzo małym krajem, Filip ledwo został królem, a już postanowił uczynić ją głową wszystkich państw greckich i najprzedniejszym królestwem świata. Był to bardzo ambitny plan, a aby go wykonać, Filip wiedział, że będzie potrzebował dobrej armii. Zaczął więc ćwiczyć swoich ludzi i, pamiętając, jak skuteczny był Epaminondas, nauczył ich walczyć tak, jak Tebańczycy walczyli pod Leuktrami i pod Mantineą.

Zamiast ustawiać swoich żołnierzy w jednej długiej linii bojowej, utworzył z nich zwartą formację – układ, który wkrótce stał się znany jako macedońska falanga. Każdy żołnierz w falandze miał dużą tarczę i nosił włócznię. Gdy tylko dano sygnał do bitwy, ludzie spajali tarcze, tworząc ścianę, i stawali w szeregach jeden za drugim. Pierwszy rząd żołnierzy miał krótkie włócznie, a czwarty i ostatni rzędy bardzo długie. Bronie pozostałych rzędów były średniej długości, tak że wszystkie wystawały przed pierwszych żołnierzy i tworzyły najeżony szereg ostrzy, którego nikt nie śmiał się podjąć.

Filip nie tylko wyszkolił swoją armię, aby mieć gotowych, dobrze wyćwiczonych żołnierzy, ale także znalazł i rozpoczął wydobycie złota w kopalniach w swoim królestwie. Ponieważ dawały one wiele cennego kruszcu, wkrótce stał się jednym z najbogatszych ludzi swoich czasów. Ten majątek okazał się bardzo przydatny, gdyż pomógł mu wynająć wielką siłę żołnierzy, a także wykupić sobie wielu sojuszników. W rzeczywistości Filip wkrótce odkrył, że jego złoto jest nawet bardziej przydatne niż armia, i mawiał: „Twierdzę można zawsze zdobyć, jeśli tylko uda się dostać do środka muła objuczonego złotem”.

Filip był tak dobry i sprawiedliwy, że wkrótce zdobył miłość wszystkich swoich poddanych. Mówi się, że słuchał skarg biednych i pokornych z taką samą cierpliwością, jak skarg swoich najszlachetniejszych dworzan.

Pewnego razu, po obfitym obiedzie i wypiciu zbyt dużej ilości wina, Filip został nagle wezwany do rozpatrzenia sprawy biednej wdowy. Ponieważ głowa króla nie była zbyt jasna, nie był w stanie sądzić tak dobrze jak zwykle, więc wkrótce orzekł, że to ona jest winna i powinna zostać ukarana. Kobieta, która wiedziała, że ma rację, bardzo się rozgniewała, a gdy strażnicy ją odciągali, śmiało zawołała: „Odwołuję się!”

„Odwołujesz się?” – zapytał Filip drwiącym tonem. „I do kogo?”

„Odwołuję się od Filipa pijanego do Filipa trzeźwego!” – odpowiedziała kobieta.

Te słowa wywarły na Filipie takie wrażenie, że powiedział, iż rozpatrzy sprawę ponownie następnego dnia, gdy jego głowa będzie całkiem jasna. Nie zapomniał o swojej obietnicy nazajutrz i gdy stwierdził, że kobieta ma rację, ukarał jej oskarżyciela i uwolnił ją.